Σήμερα γιορτάζουν ο Θεόφιλος και ο Προκόπης, μαζί με τις γυναικείες και συγγενικές μορφές των ονομάτων τους, και είναι μια όμορφη αφορμή για ένα τηλεφώνημα, ένα μήνυμα ή μια επίσκεψη σε ανθρώπους δικούς μας που κρατούν αυτά τα ονόματα μέσα στην οικογένεια και την κοινότητα.
Ο Θεόφιλος είναι όνομα αρχαίο και καθαρά ελληνικό, από τις λέξεις «θεός» και «φίλος», με τη σημασία του αγαπητού ή φίλου του Θεού. Η ονομαστική γιορτή, σύμφωνα με την ορθόδοξη παράδοση από όπου προέρχεται το έθιμο, συνδέεται με την ημέρα μνήμης του αγίου του οποίου το όνομα πήρε κανείς στο βάπτισμα. Το όνομα έμεινε ζωντανό από την αρχαιότητα και το Βυζάντιο ως τις νεότερες γενιές, με μια σοβαρότητα αλλά και μια γλυκύτητα που το ξεχωρίζει.
Αν έχετε έναν θείο Θεόφιλο που μιλά χαμηλόφωνα, αγαπά τα βιβλία και δεν ξεχνά ποτέ να ρωτήσει για όλους, σήμερα είναι η μέρα του. Το ίδιο και για τη Φιλιώ της οικογένειας, εκείνη που κρατά επαφή με τα ξαδέρφια, θυμάται τις γιορτές και στέλνει πρώτη την ευχή.
Ο Προκόπης προέρχεται από το παλαιότερο Προκόπιος και συνδέεται με τη λέξη «προκοπή», μια λέξη που στα ελληνικά σημαίνει πρόοδο, ανέβασμα, καλή πορεία. Είναι από εκείνα τα ονόματα που κουβαλούν μια ευχή μέσα τους, γι’ αυτό και ακούγονται οικεία και δυνατά σε κάθε εποχή. Η μορφή Προκόπιος συναντάται περισσότερο σε πιο επίσημο ή παλιότερο ύφος, ενώ ο Προκόπης είναι η ζωντανή νεοελληνική του μορφή.
Σε πολλά σπίτια υπάρχει ένας παππούς Προκόπης ή ένας κουμπάρος Προκόπης που όλοι τον συνδέουν με εργατικότητα, σταθερότητα και το να πηγαίνουν τα πράγματα μπροστά. Σήμερα αξίζει μια ευχή και στην Προκοπία ή την Προκοπή, ίσως στη γειτόνισσα απέναντι ή στη συνάδελφο που κρατά το όνομά της με περηφάνια.
Η σημερινή γιορτή προσφέρεται και για μια μικρή διαπολιτισμική κουβέντα με φίλους και συναδέλφους έξω από τον ελληνικό κύκλο. Ο Θεόφιλος συναντάται και σε άλλες γλώσσες ως Theophilus, Théophile ή Teófilo, ενώ ο Προκόπης έχει συγγενικές μορφές όπως το Prokop. Είναι μια όμορφη ευκαιρία να μοιραστούμε το ελληνικό έθιμο της ονομαστικής γιορτής με ανθρώπους που ίσως έχουν το ίδιο όνομα σε άλλη γλώσσα.
Χρόνια Πολλά σε όλους όσοι γιορτάζουν σήμερα, με υγεία, αγάπη και καλή προκοπή.
