Σήμερα γιορτάζουν η Ιρις και η Ιριδα, η Ξανθίππη, η Ξανθή και η Ξανθούλα, ο Ξάνθιππος, η Πολυξένη, η Ξένη και η Ξένια, αλλά και ο Ραΐς με τη Ραΐδα. Είναι από εκείνες τις ημερομηνίες που φέρνουν μαζί ονόματα με αρχαίο άκουσμα, γνώριμη τρυφερότητα και ξεχωριστή θέση στο οικογενειακό ημερολόγιο.
Η παράδοση της ονομαστικής γιορτής έχει τη ρίζα της στην Ορθόδοξη Εκκλησία, καθώς το όνομα συνδέεται ιστορικά με την ημέρα μνήμης της μορφής από την οποία δόθηκε στο βάπτισμα.
Το όνομα Ιρις έρχεται κατευθείαν από την αρχαία ελληνική λέξη και τη μυθολογική μορφή της Ίριδας, της αγγελιοφόρου και μορφής του ουράνιου τόξου, γι’ αυτό και κρατά μια αίσθηση φωτός, χρώματος και κομψότητας. Η Ξανθίππη και ο Ξάνθιππος είναι σύνθετα αρχαία ελληνικά ονόματα από το ξανθός και το ίππος, με έντονη κλασική χροιά. Η Πολυξένη συνδέεται με το πολύ και το ξένος, κι έτσι το όνομα κουβαλά διαχρονικά την ιδέα της φιλοξενίας, τόσο αγαπητή στον ελληνικό κόσμο.
Σε πολλά σπίτια, η σημερινή ευχή θα πάει πρώτα στην Ιριδα της οικογένειας, εκείνη που πάντα φέρνει μια γλυκιά ζωντάνια στο τραπέζι. Κάπου αλλού, η Ξανθούλα θα ακούσει το πρωινό τηλεφώνημα από τη νονά της, ενώ η Ξένη θα πάρει μήνυμα από μια παλιά συμμαθήτρια που δεν ξεχνά ποτέ τη γιορτή της.
Η Πολυξένη είναι από τα ονόματα που ακούγονται σαν ανοιχτή πόρτα και στρωμένο τραπέζι. Ταιριάζει στη θεία που πάντα θα πει «περάστε μέσα» πριν καν χτυπήσει δεύτερη φορά το κουδούνι. Και ο Ξάνθιππος, πιο σπάνιος σήμερα, κρατά εκείνο το αρχοντικό βάρος των παλιών ελληνικών ονομάτων που δεν περνούν απαρατήρητα.
Το Ραΐς και η Ραΐδα δεν ανήκουν στα καθιερωμένα ελληνικά ονόματα του εορτολογίου, όμως σε μια διαπολιτισμική κοινωνία όπως η δική μας, η σημερινή αναφορά έχει τη δική της ομορφιά. Είναι μια καλή αφορμή να σταλεί μια ευχή και σε φίλους ή συγγενείς από μικτές οικογένειες, εκεί όπου τα ονόματα ταξιδεύουν από γλώσσα σε γλώσσα και γίνονται μέρος της κοινής καθημερινότητας.
Η ελληνική συνήθεια της ονομαστικής γιορτής είναι επίσης ένα όμορφο δώρο προς φίλους και συναδέλφους που δεν μεγάλωσαν με αυτή την παράδοση. Το Iris είναι διεθνές όνομα και αναγνωρίζεται εύκολα σε πολλές γλώσσες, οπότε η σημερινή μέρα μπορεί να γίνει μια απλή, ζεστή αφορμή για να μοιραστεί κανείς το έθιμο.
Χρόνια Πολλά σε όλες και όλους που γιορτάζουν σήμερα. Ένα τηλεφώνημα, μια μικρή επίσκεψη ή ένα μήνυμα αρκεί για να κρατηθεί ζωντανό αυτό το τόσο ελληνικό, οικογενειακό έθιμο.
